Alfabetu zawodów ciąg dalszy, tym razem Aneta Tyczyńska przybliży Państwu zawód coacha grupowego [wrzesień 2015].

Rafał Szewczak–  Właściciel One 4 Business i współwłaściciel Pracowni Coachingu NOVO, Dyrektor Programowy Studium Zawodowego Coacha Biznesu i Studium Zawodowego Trenera Biznesu NOVO oraz Szkoły Coachingu Zespołowego i Grupowego TEAMCOACH. Psycholog, certyfikowany coach (Professional Certified Coach, CoachWise™), zrzeszony w International Coach Federation i European Mentoring and Coaching Council. Członek Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Mentor coach i trener coachingu. Superwizor kompetencji trenerskich.

Specjalizuje się w coachingu przedsiębiorczości oraz coachingu grupowym i zespołowym. Wspiera w rozwoju trenerów, przedsiębiorców i menedżerów. Pracuje z zespołami wspierając ich efektywność.

Przygotowuje do akredytacji International Coach Federation i akredytacji Izby Coachingu. Prowadzi bloga poświęconego coachingowi i mentoringowi – www.educoaching.pl.

Co miało wpływ na Pana wybór zawodowy?

Specyfika coachingu zespołowego i grupowego jest nieco inna.

W coachingu zespołowym klientem jest zespół. Pracujemy na celach, zasobach i wyzwaniach zespołu. Indywidualne potrzeby poszczególnych członków zespołu są ważne tylko wtedy, gdy wpływają na funkcjonowanie całego zespołu. Coach pomaga zespołowi osiągnąć większą efektywność. Najczęściej coaching zespołowy wykorzystuje się w dwóch sytuacjach: 1) kiedy konstytuuje się nowy zespół i organizacja podejmuje decyzję o wsparciu procesu budowania zespołu, 2) kiedy w zespole źle się dzieje, głównie w obszarze relacji pomiędzy członkami zespołu i potrzebne jest wsparcie kogoś z zewnątrz.

W coachingu grupowym natomiast wspieramy poszczególnych członków grupy w realizacji ich indywidualnych celów, np. związanych ze zmianą kierunku kariery, uzyskaniem większej równowagi w życiu osobistym, czy poprawą relacji. Różnica w stosunku do coachingu indywidualnego jest taka, że pracujemy tutaj nie z jedną osobą, tylko z kilkoma osobami równocześnie. Grupa pełni rolę wspierającą w stosunku do poszczególnych członków.

To, co miało dla mnie kluczowe znaczenie przy wyborze tej profesji, to możliwość połączenia moich umiejętności coachingowych i trenerskich. Z jednej strony, jako coach, wspieram członków grupy lub zespół w zmianie, z drugiej, jako trener i facylitator, mogę obserwować procesy psychologiczne, które zachodzą w grupach i zespołach. To jest naprawdę niesamowite.

Co Pana lubi w swojej pracy?

Przede wszystkim jako coach pracuję w relacji. To, co tworzy się pomiędzy grupą czy zespołem i coachem, to prawdziwa więź oparta na zaufaniu. Jako coach wspieram swoich klientów i inspiruję do zmiany. W coachingu pracujemy dotykając bardzo głębokich i intymnych obszarów, tj. tożsamość, misja, wartości i przekonania. Niezwykłe jest obserwowanie zmian, jakie zachodzą w grupach i zespołach, z którymi pracuję. Mam poczucie, że biorę udział w czymś naprawdę ważnym. Nie bez znaczenia jest moje przeświadczenie, że to co robię jest ważne i użyteczne dla innych. Ludzie stają się szczęśliwsi, bardziej spójni.

Czym powinna cechować się osoba na takim stanowisku?

Bezwzględnie trzeba lubić ludzi. Trzeba posiadać umiejętność bycia w tle, na drugim planie. W coachingu zmiany dokonuje klient. On decyduje o wyjściu poza strefę komfortu. On podejmuje wysiłek zmiany. My jesteśmy bardziej wspierającym towarzyszem. Jeśli chcesz mieć poczucie, że zmiana jest Twoją zasługą, to lepszy będzie dla Ciebie zawód mentora lub trenera. Coach jest jak przyjaciel.

W odróżnieniu do pracy w relacji indywidualnej, w coachingu grupowym i zespołowym trzeba mieć niezwykłą uważność na proces grupowy. Musimy zauważyć wszystko, co dzieje się w trakcie sesji – każde słowo, zmianę tonu, grymas na twarzy każdego z uczestników. Sesje często wiążą się z dużymi emocjami, trzeba umieć nad nimi zapanować. W trakcie sesji uczestnicy często dotykają naprawdę trudnych dla nich spraw, trzeba mieć bardzo duże wyczucie i wiedzieć kiedy docisnąć, a kiedy się wycofać.

Kluczowa jest więc tutaj postawa – wspierająca, akceptująca, nieoceniająca.

Reszta to wypracowane umiejętności – zadawania mocnych pytań, słuchania, odzwierciedlania, moderowania dyskusji, facylitowania procesu grupowego. Pomocna jest znajomość różnych coachingowych i trenerskich technik i struktur.

Jakie ma Pan wykształcenie?

Skończyłem marketing i zarządzanie oraz psychologię.

Ponadto wiele różnych kursów i szkoleń, z których najważniejsze w kontekście pracy coacha zespołowego i grupowego były: Studium Pomocy Psychologicznej przy Instytucie Psychologii Zdrowia Polskiego Towarzystwa Psychologicznego i Podyplomowe Studia Socjoterapii, które nauczyły mnie pracy na procesie grupowym oraz w pełni akredytowana przez International Coach Federation szkoła coachingu (jestem akredytowanym coachem ICF i CoachWise).

Czy wykształcenie kierunkowe pomaga czy przeszkadza w wykonywaniu Pana pracy?

Absolutnie tak. Wykształcenie biznesowe pomaga mi w pracy z organizacjami – rozumiem język biznesu. Wykształcenie psychologiczne pozwala mi czuć się bezpiecznie, ponieważ rozumiem mechanizmy i procesy, które zachodzą w grupach i zespołach. Wykształcenie psychologiczne nie jest konieczne, aby efektywnie pracować coachingowo z zespołami i grupami. Jest pomocne. Nie wyobrażam sobie tej pracy jednak bez skończenia szkoły trenerów i szkoły coachów, a w kolejnym kroku, kursu przygotowującego do pracy coacha zespołowego i grupowego. To jest taki zawód, gdzie najważniejsza jest praktyka. Nie da się na kursie nauczyć pracy na procesie grupowym. Trzeba przejść własny trening interpersonalny i potem współprowadzić treningi, aby nauczyć się katalizowania procesu grupowego. Moim zdaniem coaching zespołowy jest jedną z najbardziej wymagających form wspierania zespołów. Ja patrzę na ten zawód, jak na kolejny krok w rozwoju trenera i coacha indywidualnego.

Jak doświadczenie na tym stanowisku można wykorzystać w przyszłości zawodowej ?

Prowadząc Szkołą Coachingu Zespołowego i Grupowego pracujemy z menedżerami, nauczycielami, terapeutami, liderami organizacji społecznych, kierownikami zespołów roboczych i projektowych. Umiejętności coacha zespołowego i grupowego będą użyteczne wszędzie tam, gdzie pracuje się z grupami i zespołami.